ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Ο ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΗΣ

Posted on Updated on

Σε ένα πρόσφατο μου ποστ στο Facebook, έκανα την ερώτηση, αν χρειαζόταν να περιγράψουμε τη Μουσική με λόγια τι θα λέγαμε; Είναι άξιο προσοχής πως όταν καλούμαστε να περιγράψουμε τη Μουσική, κυριαρχούν λέξεις όπως: ομορφιά, μαγεία, αγάπη, γαλήνη, ηρεμία, έκφραση. Κάποιες άλλες απαντήσεις αφορούσαν στον ρυθμό και την ακρόαση, ενώ υπήρξαν μερικές που ήταν αναλυτικότερες και πιο επιστημονικές τοποθετήσεις ή αφορούσαν πηγές και συνδέσμους για περαιτέρω πληροφόρηση. Για να είμαι ειλικρινής περίμενα αυτές τις απαντήσεις γιατί δεν είναι η πρώτη φορά που κάνω τη συγκεκριμένη ερώτηση. Εννιά στις δέκα φορές οι απαντήσεις είναι κοινές με τις πιο πάνω. Καμία αναφορά σε νότες, συγχορδίες, κλίμακες κλπ!

Από αυτό το «πείραμα» αναδύονται λοιπόν πολλοί προβληματισμοί. Για άλλη μια φορά αναρωτήθηκα γιατί όταν θα πρέπει να περιγράψουμε τη μουσική χρησιμοποιούμε έννοιες που έχουν να κάνουν με την αντίληψη, την ευαισθησία, την αισθητική, την εσωτερικότητα και τα συναισθήματα, ενώ στην πράξη όταν πάμε να διδάξουμε μουσική αφήνουμε αυτές τις έννοιες για «αργότερα»; Γιατί η μουσική εκπαίδευση απομακρύνει συνειδητά αυτές τις πρωταρχικές διαστάσεις της μουσικής από τον αρχάριο, από το παιδί, για χάρη της γνώσης και της τεχνικής; Μήπως όταν μαθαίνουμε στα νήπια να μιλούν διαχωρίζουμε τις συγκινήσεις από τη γλώσσα; Γιατί γινόμαστε τόσο ορθολογιστές και μηχανιστικοί όταν πρόκειται να διδάξουμε τη Μουσική;

Κυριαρχεί η άποψη συχνά ότι η έκφραση προϋποθέτει κάποιο επίπεδο τεχνικής. Σημειώνω εδώ ότι όταν λέω έκφραση δεν εννοώ τα μικρο crecsendo/diminuendo ή ritardando κλπ που αναγράφονται σε μια παρτιτούρα, αλλά μια πιο ευρεία καλλιτεχνική εκφραστική. Πως γίνεται τα παιδιά που είναι δάσκαλοι της ελεύθερης έκφρασης, της ζωηρότητας της ζωής και της δημιουργικότητας, μέσα στην τάξη να τους αντιμετωπίζουμε τόσο άψυχα και αποστειρωμένα;  Δεν θα αναρωτηθώ εδώ αν μας διαφεύγει κάτι. Το λέω ευθέως και με σιγουριά ότι ναι μας διαφεύγουν πολλά, πάρα πολλά!!

Δυστυχώς διδάσκουμε όπως έχουμε εμείς διδαχτεί. Αναπαράγουμε με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, το γνωστό, το οικείο και το βολικό, άλλοτε από φόβο, ανασφάλεια, άλλοτε από επαγγελματική, οικονομική, ή εκπαιδευτική πίεση ή έλλειψη χρόνου. Θέλω να πιστεύω ότι μόνο σε πολύ ελάχιστες περιπτώσεις αυτό συμβαίνει από άγνοια ή επιλογή.

Πως μπορούμε να μετατρέπουμε την σπειροειδή κίνηση της Μουσικής ως τέχνη, αλλά και της μάθησης γενικότερα, σε γραμμική; Γιατί διαχωρίζουμε τη σκηνή από την εκπαίδευση; Τον καλλιτέχνη από τον μαθητή; Δεν είναι ο καλλιτέχνης παντοτινός μαθητής; Γιατί να μην αντιμετωπίζουμε τον μαθητή ως καλλιτέχνη από το πρώτο μάθημα; Τι μας εμποδίζει; Δεν έχει καμία σχέση εδώ ο επαγγελματικός προσανατολισμός που συχνά χρησιμοποιείται ως «ελαφρυντικό».  

Aυτά και άλλα πολλά με προβληματίζουν εδώ και πολλά χρόνια. Όλα τα πιο πάνω τα αντιλαμβάνομαι γιατί κι εγώ ο ίδιος τα κάνω. Κάποιες φορές κάνω τις «σκαπούλες» μου από το σύστημα αλλά μετά επιστρέφω στο σίγουρο και το βολικό.

Εδώ και κάποιους μήνες όμως βάλθηκα να ταρακουνήσω τα συστημικά μου θεμέλια και ξεκίνησα να γράφω ένα βιβλίο μέσα από το οποίο θα βάλω σε μια τάξη όλα αυτά στο μυαλό μου, ώστε να λειτουργήσουν καταλυτικά μέσα μου και επιτέλους να κάνω ξεκάθαρη τη δική μου εκπαιδευτική γραμμή και ταυτόχρονα να εμπνεύσω και να παρακινήσω και  άλλους που πιθανόν να βρίσκονται στην ίδια κατάσταση με εμένα να επωφεληθούν και να μπουν στην δράση.

Το βιβλίο ΔΕΝ θα είναι μια ακαδημαϊκή πρόταση ή μέθοδος αλλά μια ιστορία όπου όλες οι προσωπικές μου απόψεις και προτάσεις για τη μουσική εκπαίδευση θα ξετυλίγονται μέσα από αυτήν, ώστε ο αναγνώστης να παίρνει αυτό που επιθυμεί και χρειάζεται.

Είμαι στη διάθεσή σας για σχόλια, προτάσεις και συζήτηση.

Θα σας ευχηθώ καλούς προβληματισμούς! 🙂

How to Introduce Musical Instruments to Young Children

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s